ونسان ونگوگ

نقاشی شب پر ستاره یکی از معروف ترین آثار ونسان ون گوگ است که آسمانی پرتحرک، ستاره های درخشان و ترکیب چشمگیری از رنگ های آبی و زرد را به تصویر می کشد. حرکت های چرخشی آسمان، نور ستاره ها و فرم های اغراق شده در این اثر باعث شده اند شب پر ستاره ظاهری متفاوت و قابل تشخیص داشته باشد.

بخش مهمی از آثار ون گوگ تحت تاثیر تجربه های شخصی، محیط زندگی، طبیعت و نگاه او به رنگ و فرم شکل گرفته اند. او در دوره های مختلف زندگی شیوه نقاشی خود را تغییر داد و از رنگ های تیره آثار اولیه به سمت رنگ های روشن تر و ضربه قلم های مشخص تر حرکت کرد. همین ویژگی ها باعث شده اند آثار او امروز جایگاه مهمی در تاریخ هنر داشته باشند.

از سیب زمینی خورها تا تابلو شب پر ستاره

ونسان ون گوگ، نقاش مشهور هلندی، تنها 37 سال عمر کرد و آثاری مانند تابلو شب پر ستاره، سیب زمینی خورها، گل های آفتابگردان و تعداد زیادی منظره، پرتره و طراحی از او باقی مانده است. فعالیت جدی هنری او تقریبا از حدود 27 سالگی آغاز شد و بخش عمده آثارش را در حدود 10 سال پایانی زندگی خلق کرد.

مجموع آثار منتسب به ون گوگ حدود 2100 اثر شامل نقاشی، طراحی و آثار دیگر عنوان شده است. درباره اینکه حدود 90 اثر او در 2 ماه پایانی زندگی خلق شده اند نیز در برخی روایت ها اعدادی مطرح شده است، اما برای استناد دقیق به چنین آماری بهتر است فهرست آثار و تاریخ آنها به صورت جداگانه بررسی شود.

همچنین روایت مشهور «ون گوگ در طول زندگی فقط یک تابلو فروخت و آن تاکستان سرخ بود» بسیار رایج است، اما بهتر است آن را به عنوان یک واقعیت قطعی تکرار نکنیم؛ اسناد مربوط به فروش و مبادله آثار او پیچیده تر از این روایت ساده هستند.

امروزه می توان بسیاری از آثار معروف ون گوگ را به صورت تابلو چاپی روی کنواس یا شاسی تولید کرد. برای چاپ چنین آثاری بهتر است فایل تصویر با کیفیت مناسب انتخاب شود و نسبت تصویر با ابعاد نهایی تابلو هماهنگ باشد.

پیش از خلق اثر معروف سیب زمینی خورها، ون گوگ مسیرهای شغلی متفاوتی را تجربه کرده بود. او در خانواده ای مذهبی بزرگ شد و مدتی در فعالیت های مذهبی حضور داشت. در دوره ای نیز در منطقه معدنی بوریناژ بلژیک در میان کارگران و خانواده های کم درآمد زندگی کرد.

ون گوگ پیش از آن نیز در تجارت آثار هنری فعالیت داشت و از طریق شرکت گوبیل با بازار هنر آشنا شده بود. بعدها تصمیم گرفت هنر را به صورت جدی دنبال کند. اثر سیب زمینی خورها که در سال 1885 خلق شد، یکی از مهم ترین آثار دوره اولیه او به شمار می رود و زندگی خانواده ای روستایی را در فضایی تاریک و ساده نشان می دهد. موزه ون گوگ این اثر را از آثار شاخص دوره ای معرفی می کند که او بر زندگی روستایی و کارگران تمرکز داشت.

تابلو چهره های ونگوگ

ون گوگ تعداد زیادی خودنگاره از خود به جا گذاشت و از چهره خود به عنوان موضوعی در دسترس برای تمرین نقاشی و آزمایش رنگ و تکنیک استفاده می کرد. در برخی روایت های قدیمی تعداد این آثار حدود 20 تابلو عنوان شده است، هرچند شمار دقیق آنها بسته به اینکه طراحی ها و نقاشی ها چگونه دسته بندی شوند می تواند متفاوت باشد.

در آثار اولیه ون گوگ رنگ های تیره تر مانند قهوه ای، خاکستری و سبزهای خاموش بیشتر دیده می شوند. پس از رفتن به پاریس و آشنایی بیشتر با جریان های هنری جدید، پالت رنگ او روشن تر شد و رنگ هایی مانند زرد، آبی، سبز و قرمز حضور پررنگ تری در آثارش پیدا کردند.

خودنگاره های ون گوگ نیز از نظر رنگ، ضربه قلم و شیوه نمایش چهره با یکدیگر تفاوت دارند. به همین دلیل بهتر است آنها را فقط به عنوان ثبت تغییر ظاهری چهره در طول زمان نبینیم؛ این آثار بخشی از روند تجربه و تحول سبک نقاشی او نیز هستند.

ونگوگ در آرل فرانسه

ون گوگ در سال 1888 به آرل در جنوب فرانسه رفت و این دوره از نظر تعداد و تنوع آثار، یکی از دوره های مهم فعالیت هنری او بود. نور جنوب فرانسه، طبیعت، کافه ها، خانه ها و مناظر اطراف آرل موضوع بسیاری از نقاشی های او شدند.

در این دوره حمایت مالی برادرش تئو نقش مهمی در ادامه فعالیت هنری او داشت. ون گوگ همچنین تحت تاثیر چاپ های ژاپنی قرار گرفته بود و از شیوه ساده سازی فرم، ترکیب بندی و استفاده از رنگ در این آثار الهام می گرفت.

مجموعه گل های آفتابگردان نیز با دوره حضور او در آرل ارتباط دارد. استفاده از رنگ های زرد و گرم در این آثار نمونه ای روشن از تغییر پالت رنگ ون گوگ نسبت به دوره های ابتدایی فعالیت اوست.

وداع "گندم زار با کلاغ ها"

ون گوگ در بخش هایی از زندگی خود با مشکلات جدی جسمی و روانی روبه رو بود و پس از بحران معروف آرل، مدتی در بیمارستان و سپس در آسایشگاه سن رمی تحت مراقبت قرار گرفت. بهتر است درباره تشخیص دقیق بیماری او با احتیاط صحبت شود، زیرا پژوهشگران در طول زمان فرضیه های مختلفی مطرح کرده اند.

تابلو شب پر ستاره در ژوئن 1889 و در دوره اقامت ون گوگ در سن رمی خلق شد. این اثر با رنگ روغن روی بوم اجرا شده و امروزه در موزه هنر مدرن نیویورک نگهداری می شود.

تابلو گندم زار با کلاغ ها نیز از آثار سال 1890 و دوره پایانی زندگی ون گوگ است. سال ها این تصور رایج بود که این اثر آخرین نقاشی اوست و فضای تیره آن به عنوان نشانه ای از نزدیک شدن مرگ هنرمند تعبیر می شد، اما موزه ون گوگ این برداشت را یک افسانه رایج می داند و اثر «ریشه های درخت» را گزینه محتمل تری برای آخرین اثر ون گوگ معرفی می کند.